🔬 SINH THIẾT TUYẾN VÚ DIỄN RA NHƯ THẾ NÀO? VÌ SAO CHỊ EM KHÔNG NÊN QUÁ LO LẮNG?
“Bác sĩ ơi, em được chỉ định sinh thiết tuyến vú. Có phải bác sĩ nghi em bị ung thư không?”
Đây là một trong những câu hỏi T͙S͙.͙B͙S͙ Đinh Xuân Cường thường gặp khi thăm khám cho người bệnh có tổn thương ở tuyến vú.
Thực tế, chỉ định sinh thiết không đồng nghĩa với việc người bệnh chắc chắn mắc ung thư.
Sinh thiết được thực hiện khi bác sĩ cần xác định rõ bản chất của một tổn thương mà các phương pháp như khám lâm sàng hay siêu âm chưa thể kết luận chắc chắn.
Và chính việc hiểu chưa đúng về sinh thiết khiến nhiều chị em lo lắng, thậm chí có người tìm cách trì hoãn hoặc từ chối thủ thuật vì sợ đau, sợ biến chứng hoặc sợ kết quả.
Vậy sinh thiết tuyến vú thực sự diễn ra như thế nào?
🔎 SINH THIẾT TUYẾN VÚ LÀ GÌ?
Sinh thiết là thủ thuật lấy một lượng nhỏ tế bào hoặc mô từ vùng tổn thương ở tuyến vú để gửi đến phòng giải phẫu bệnh.
Mẫu mô sau đó được các bác sĩ chuyên khoa phân tích dưới kính hiển vi nhằm xác định tổn thương là:
• Lành tính
• Tổn thương cần theo dõi hoặc đánh giá thêm
• Hay có tế bào ác tính
Nói một cách đơn giản, siêu âm giúp bác sĩ nhìn thấy tổn thương, còn sinh thiết giúp trả lời câu hỏi tổn thương đó thực sự là gì.
Đây là lý do sinh thiết có vai trò rất quan trọng trong chẩn đoán các bệnh lý tuyến vú.
🩺 SINH THIẾT CÓ PHẢI LÀ MỔ KHÔNG?
Không.
Trong nhiều trường hợp, người bệnh có thể được thực hiện sinh thiết lõi dưới hướng dẫn của siêu âm.
Thủ thuật thường được thực hiện ngay tại phòng thủ thuật, không cần gây mê toàn thân và không cần phải trải qua một cuộc phẫu thuật lớn.
Trước khi thực hiện, bác sĩ sẽ kiểm tra hình ảnh siêu âm để xác định chính xác vị trí cần lấy mẫu.
Sau đó:
Bước 1: Người bệnh được đặt ở tư thế phù hợp.
Bước 2: Vùng da cần thực hiện thủ thuật được sát khuẩn.
Bước 3: Bác sĩ gây tê tại chỗ.
Đây thường là thời điểm chị em có thể cảm thấy hơi châm hoặc xót nhẹ do thuốc tê, nhưng cảm giác này thường diễn ra rất nhanh.
Bước 4: Dưới hướng dẫn của siêu âm, bác sĩ đưa kim sinh thiết vào đúng vị trí tổn thương và lấy một số mẫu mô cần thiết.
Bước 5: Sau khi hoàn tất, vùng sinh thiết được ép và băng lại để hạn chế chảy máu hoặc bầm tím.
Thông thường, người bệnh có thể nghỉ ngơi một thời gian ngắn và về nhà trong ngày nếu không có vấn đề bất thường.
😟 “SINH THIẾT CÓ ĐAU KHÔNG?”
Đây có lẽ là nỗi lo phổ biến nhất của chị em.
Thực tế, mức độ khó chịu ở mỗi người sẽ khác nhau nhưng nhờ được gây tê tại chỗ, phần lớn người bệnh không phải chịu cảm giác đau dữ dội trong quá trình lấy mẫu.
Một số người có thể cảm thấy:
• Châm nhẹ khi tiêm thuốc tê
• Cảm giác tức hoặc có lực đè tại vùng vú
• Nghe tiếng “tách” của dụng cụ sinh thiết
• Hơi đau hoặc bầm nhẹ sau thủ thuật
Những triệu chứng này thường không kéo dài.
Điều quan trọng là người bệnh cần thông báo cho bác sĩ nếu cảm thấy đau hoặc quá khó chịu trong quá trình thực hiện để được điều chỉnh phù hợp.
🧬 “SINH THIẾT CÓ LÀM UNG THƯ LAN RA KHÔNG?”
Đây cũng là một quan niệm khiến nhiều chị em sợ sinh thiết.
Sinh thiết đúng chỉ định và được thực hiện đúng kỹ thuật không phải là nguyên nhân khiến ung thư tự nhiên lan rộng.
Ngược lại, nếu một tổn thương có đặc điểm nghi ngờ mà người bệnh không thực hiện sinh thiết vì lo sợ, việc chẩn đoán có thể bị trì hoãn.
Khi đó, điều đáng lo không phải là bản thân thủ thuật sinh thiết mà là bỏ lỡ thời điểm xác định bệnh và điều trị phù hợp.
⏳ SAU SINH THIẾT BAO LÂU CÓ KẾT QUẢ?
Mẫu mô sau khi lấy sẽ được chuyển đến phòng giải phẫu bệnh để xử lý và phân tích.
Thời gian trả kết quả phụ thuộc vào từng cơ sở y tế, loại xét nghiệm và tình trạng mẫu bệnh phẩm.
Một số trường hợp có thể có kết quả trong vài ngày, trong khi những trường hợp cần thực hiện thêm các xét nghiệm chuyên sâu có thể cần thời gian lâu hơn.
Khoảng thời gian chờ kết quả chắc chắn không dễ chịu.
Tuy nhiên, đừng tự suy diễn rằng càng phải chờ lâu thì bệnh càng nghiêm trọng.
Thời gian xử lý mẫu còn phụ thuộc vào quy trình kỹ thuật và các xét nghiệm cần thiết để đưa ra kết luận chính xác.
⚠️ CÓ PHẢI CỨ CÓ U VÚ LÀ PHẢI SINH THIẾT?
Không.
Không phải mọi khối u hay tổn thương ở tuyến vú đều cần sinh thiết ngay.
Bác sĩ sẽ dựa vào nhiều yếu tố như:
• Tuổi của người bệnh
• Đặc điểm tổn thương trên siêu âm hoặc các phương tiện chẩn đoán hình ảnh khác
• Kích thước và hình thái khối u
• Bờ tổn thương
• Những dấu hiệu nghi ngờ trên hình ảnh
• Tiền sử cá nhân và gia đình
• Sự thay đổi của tổn thương theo thời gian
Từ đó mới quyết định theo dõi, kiểm tra thêm hay thực hiện sinh thiết.
Vì vậy, nếu bác sĩ chỉ định sinh thiết, điều đó không có nghĩa là bác sĩ đã kết luận bạn bị ung thư.
Nó có nghĩa là:
“Chúng ta cần thêm thông tin để biết chính xác tổn thương này là gì.”
💡 ĐIỀU QUAN TRỌNG NHẤT KHÔNG PHẢI LÀ SỢ SINH THIẾT
T͙S͙.͙B͙S͙ Đinh Xuân Cường luôn muốn người bệnh hiểu rằng:
Một khối u được phát hiện trên siêu âm chưa thể tự nó kể hết câu chuyện.
Có những tổn thương nhìn khá đáng ngờ nhưng kết quả cuối cùng lại lành tính.
Ngược lại, cũng có những tổn thương không gây đau, không có biểu hiện rõ ràng nhưng vẫn cần được kiểm tra kỹ.
Vì vậy, thay vì tự tìm kiếm trên mạng rồi lo lắng:
“Có u là ung thư phải không?”
hay:
“Sinh thiết có làm bệnh nặng hơn không?”
hãy trao đổi trực tiếp với bác sĩ để hiểu:
– Tổn thương của mình thuộc nhóm nào?
– Vì sao cần sinh thiết?
– Có những lựa chọn nào khác?
– Nếu kết quả lành tính thì bước tiếp theo là gì?
– Nếu kết quả bất thường thì hướng điều trị sẽ ra sao?
Khi hiểu rõ từng bước, tâm lý của người bệnh sẽ nhẹ nhàng hơn rất nhiều.
🩺 Nếu chị em đang có khối u hoặc tổn thương tuyến vú và được chỉ định sinh thiết, đừng vội hoảng sợ.
Sinh thiết không phải là một “bản án”.
Đó là một bước chẩn đoán quan trọng giúp bác sĩ xác định chính xác bản chất tổn thương và lựa chọn hướng điều trị phù hợp nhất.
T͙S͙.͙B͙S͙ Đinh Xuân Cường
Chuyên khoa Ung bướu Đầu Mặt Cổ – Tuyến giáp
Cố vấn Chuyên môn Bệnh viện Ung bướu Hưng Việt
Bác sĩ Khoa Ngoại Đầu Mặt Cổ – Bệnh viện K Trung ương
Nếu anh chị đang có kết quả siêu âm tuyến vú bất thường hoặc được chỉ định sinh thiết nhưng chưa hiểu rõ lý do, hãy mang theo kết quả thăm khám và hình ảnh chẩn đoán để được bác sĩ chuyên khoa đánh giá cụ thể.