Cuộc sống có rất nhiều ngã rẽ, rất nhiều cánh cửa, rất nhiều chìa khóa.
Khi bạn đứng trước những lựa chọn ấy, có 1 lẽ hiển nhiên logic rằng, chúng ta, ai cũng muốn chọn đúng, chọn con đường ngắn nhất, dễ dàng nhất để đi đến thành công, để giàu có, để nổi tiếng, để có được danh vọng.
Nhưng ngay lúc này đi, bạn hãy thành thật tự trả lời rằng, cuộc sống của bạn từ trước đến nay có thật sự dễ dàng để chọn đúng như bạn mong muốn không?
Và sâu hơn một chút nữa:
Điều gì thực sự đang diễn ra trong tâm trí bạn ở những khoảnh khắc bạn đưa ra quyết định?
Hãy nhớ lại trước đây,
Ví dụ:
Trong tình yêu…
Bạn đã chọn ở lại hay rời đi vì điều gì?
Vì bạn thực sự yêu,
hay vì bạn sợ cô đơn, sợ cái cảm giác bị bỏ lại giống như bạn đã từng trải qua trong thời thơ ấu, hay sợ rằng “mình sẽ không tìm được ai khác yêu mình như anh ấy/cô ấy”? Hay là 1 nỗi sợ nào khác?
Trong công việc…
Bạn chọn con đường đó vì nó phù hợp với mình,
hay vì “sợ ba mẹ không hài lòng”, sợ học ngành khác không xin được việc, sợ thất nghiệp, sợ mình không đủ giỏi để làm những vị trí kia?…
Trong gia đình,…
Bạn chọn cách nói chuyện, cách nuôi dạy con đó vì bạn thực sự muốn con được sống vui khỏe, hạnh phúc,
hay vì những nỗi sợ, sợ “nếu không mắng nó, nó sẽ nhờn”, “chiều quá sinh hư”, sợ con lười biếng, sợ con học không giỏi sau này vất vả?…
Là nỗi sợ? Là tình yêu? Hay sự ám ảnh đã dẫn dắt bạn đưa ra các quyết định?
Rất nhiều lựa chọn trong cuộc đời chúng ta không thực sự đến từ lý trí,
mà được dẫn dắt bởi những nỗi sợ hãi, sự ám ảnh, niềm tin giới hạn bên trong.
Bạn tưởng mình đang “chọn”…
nhưng thật ra, bạn đang “bị dẫn dắt”.
Vậy cách để thoát khỏi trạng thái “bị dẫn dắt” đó là gì?
Hãy để Duyên giúp bạn: “Nhận diện điều gì đang dẫn dắt mình.”
Bước 1: Nhận diện suy nghĩ tự động
Ở mỗi sự việc, hãy dừng lại và hỏi:
👉 “Trong đầu mình vừa xuất hiện suy nghĩ gì?”
Ví dụ: Khi bạn trong mối quan hệ trên bờ vực tan vỡ, bạn nhận ra suy nghĩ vừa lóe lên trong bạn:
“Mình không muốn mất anh ấy”
Đây là suy nghĩ tự động — thứ bật lên rất nhanh, rất quen, và thường không bị kiểm chứng.
Bước 2: Hỏi sâu để tìm ra nỗi sợ hãi, niềm tin giới hạn bạn
👉 “Nếu điều đó xảy ra… thì sao?”
👉 “Nếu điều đó là thật… thì nó nói gì về mình?”
👉 “Điều tệ nhất mình đang sợ là gì?”
Cứ đi xuống… cho đến khi bạn chạm vào một niềm tin cốt lõi, ví dụ:
“Nếu mình thực sự mất anh ấy, điều đó sẽ nói gì về mình?”
“Nếu mình thực sự mất anh ấy, mình nghĩ điều gì là tệ nhất sẽ xảy ra?”
Và các câu trả lời có thể là:
“Nếu mất anh ấy, mình sẽ chỉ còn 1 mình, sẽ không còn ai đưa mình đi chơi nữa, sẽ không còn ai thương mình như anh ấy”
“Tại sao mình lại nghĩ rằng sẽ không còn ai thương mình như anh ấy?”
“Để xem nào, bởi vì mình cảm thấy mình không có hoàn hảo, mình không quá đẹp, mình có điểm xấu này, nên mình nghĩ mình rất may mắn mới được anh ấy để mắt đến”
Bước 3: Gọi tên – không phán xét
“Niềm tin sâu bên trong của mình là gì ?”
Ở ví dụ trên, bạn có thể nhận ra, niềm tin bên trong chính là “Mình không tin rằng mình có đủ giá trị để gặp được một người tốt hơn”
Khi bạn đã thấy nó, đừng vội sửa.
Hãy chỉ cần thừa nhận:
👉 “À, mình đang chọn níu giữ vì mình đang không tin rằng mình có đủ giá trị để gặp được một người tốt hơn”
Việc gọi tên đã là một bước rất lớn.
Bởi khi bạn ý thức được, bạn không còn hoàn toàn bị nó điều khiển nữa.
Bước 4: Kiểm chứng lại niềm tin
Hãy nhẹ nhàng hỏi lại:
👉 “Điều này có chắc chắn 100% là sự thật không?”
👉 “Có bằng chứng nào ngược lại không?”
👉 “Nếu một người mình yêu quý rơi vào tình huống này, mình sẽ nói gì với họ?”
Đây là cách bạn bắt đầu “làm mềm” những niềm tin cứng nhắc bên trong.
Bước 5: Làm sạch & đối diện
“Làm sạch tâm trí” không phải là ép mình phải tích cực.
Mà là dám đối diện với những phần bên trong mình từng né tránh:
Nỗi sợ bị từ chối
Niềm tin không đủ tốt
Niềm tin không làm được
Bạn không cần loại bỏ chúng ngay lập tức.
Bạn chỉ cần ngồi cùng nó, hiểu nó, và không để nó quyết định thay mình nữa.
Khi bạn làm được điều đó…
Bạn vẫn sẽ có nhiều cánh cửa.
Vẫn sẽ có nhiều chìa khóa.
Nhưng lần này,
bạn không còn chọn từ nỗi sợ,
không còn chọn để “tránh đau”,
mà bắt đầu chọn từ sự rõ ràng và vững vàng bên trong.
——————————-
Chuyên gia tâm lý Hoàng Duyên
Giám đốc Trung tâm Tâm lý và Phát triển Con người NHC Việt Nam CN Hoàng Hoa Thám (HCM)